O szkole

HISTORIA

Pierwsza wzmianka o szkole parafialnej w Porębie Żegoty znajduje się w sprawozdaniach powizytacyjnych dokonywanych w latach 1598, 1602 – 1617 przez biskupów krakowskich lub osoby przez nie upoważnione – „Rękopisy archiwum Kapituły Krakowskiej”.
Szkoła w Porębie Żegoty miała region obejmujący 3 wsie. Mieściła sie w drewnianym budynku koło kościoła. Uczęszczali do niej chłopcy od 6 roku życia, górna granica wieku uczniów to – 30 lat. Pierwsze wzmianki o uczęszczniu dziewcząt do szkoły pochodzą z XVIII wieku. Nauka w tej szkole trwała 1 rok lub 2 lata. Szkołą parafialną kierował kleryk zwany „klechą”. Był to nieco podkształcony wychowanek szkoły parafialnej. Na przełomie XVIII wieku następuje w Polsce upadek szkół parafialnych, prawie przestają istnieć. Tak też mogło być ze szkołą w Porębie.
Z wykazu szkół za 1860 rok zamieszczonym w „Inwentarzu Akt Starostwa Powiatowego w Chrzanowie”, dowiadujemy się, że na terenie powiatu chrzanowskiego istniały szkoły w następujących miejscowościach:
1. Chełmek,
2. Babice,
3. Plaza,
4. Tenczynek,
5. Poremba (pisownia niemiecka),
6. Brodła,
7. Chrzanów,
8. Byczyna,
9. Jaworzno,
10. Szczakowa,
11. Siersza,
12. Trzebinia,
13. Paczółtowice
14. Rudawa,
15. Libiąż,
16. Żarki,
17. Kwaczała,
18. Grojec,
19. Zalas,
20. Alwernia,
21. Balin,
22. Jeleń,
23. Dąbrowa,
24. Ciężkowice,
25. Płoki,
26. Krzeszowice,
27. Nowa Góra,
28. Nawojowa Góra.

1 lipca 1876 roku – zapis w Księdze Wizytacyjnej ( w archiwum naszej szkoły )
„W dniu dzisiejszym odbył się popis roczny w tutejszej szkole w obecności J.W. Hrabiego Józefa Szembeka, właściciela dóbr Poręba, syna J.W. Hrabiego Jerzego Szembeka, plebana miejscowego W. księdza A. Gołdy, katechety W. księdza Drożdża (…) Rady Szkolnej miejscowej, tudzież kilku mieszkańców wsi Poręba i kilku sąsiednich, pp.Nauczycieli. Dzieci zebrały się w dużej sali i odpowiadaly na wszystkie pytania (…). Z popisu tego wszyscy wynieśli wynieśli miłe wspomnienia”.
W wyżej wymienionej księdze znajduje się także wzmianka opatrzona datą 16 marca 1876 r.
„Budowa nowego budynku, w którym by wszyscy uczniowie nauki pobierać mogli jest rzecza naglącą, co też Szanowna Rada szkolna miejscowa uwzględniając, poczyniła zarządzenia odpowiednie, które jak ufać należy, rychło pożądane skutki odniosą”
– podpisany inspektor szkół ludowych – Apolinary /nazwisko nieczytelne/.

Około 1880 r. wybudowano nową szkołę dwuklasową z mieszkaniem dla kierownika.
1928 rok – dobudowano dużą salę tzw.”przybudówkę”.
31 maja 1970 roku – Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie – Kuratorium Okręgu Szkolnego dla województwa krakowskiego nadało Szkole imię Stanisława Wyspiańskiego.
30 listopada 2000 roku – uroczystość poświęcenia i nadania sztandaru.
22 października 2002 roku – oddanie jednego skrzydła nowego budynku szkoły.


PATRON

Stanisław Wyspiański (1869 – 1907) – malarz i rysownik, poeta i dramaturg, inscenizator teatralny, twórca przedmiotów użytkowych, polichromii i witraży, profesor krakowskiej Akademii Sztuk  Pięknych. Był jednym z pierwszych w Europie artystów uprawiających wszystkie rodzaje sztuk.     W każdej dziedzinie wykazywał nieprzeciętną indywidualność i potężną osobowość artystyczną.
Wyrosły w atmosferze Krakowa, od najwcześniejszej młodości przesiąknięty był kultem tradycji narodowych.    Uczeń  i   współpracownik Jana Matejki, pod wpływem którego tworzył własne wizje historyczne. Odegrał wyjątkową rolę  w  kształtowaniu naszej świadomości narodowej. Łączył skromność i rzetelność artystyczną z oryginalną wyobraźnią  i   wizjonerstwem.

Imię Stanisława Wyspiańskiego nadano naszej szkole 31 maja 1970r.  Dwukrotnie mieliśmy zaszczyt gościćw naszych murach synową artysty p. Leokadię Wyspiańską, żonę najmłodszego syna malarza, również Stanisława.